Samsun IX. Somut Olmayan Kültürel Miras Kış Okulu’na Ev Sahipliği Yaptı

UNESCO Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi kapsamında düzenlenen IX. Somut Olmayan Kültürel Miras Kış Okulu, bu yıl “Yerel Yönetimler ve Somut Olmayan Kültürel Miras Müzeleri” temasıyla Samsun’da gerçekleştirildi.

UNESCO Türkiye Millî Komisyonu koordinasyonunda, Samsun Büyükşehir Belediyesi’nin ev sahipliğinde düzenlenen program; Kültür ve Turizm Bakanlığı, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun Üniversitesi, Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı (OKA), Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi ve Somut Olmayan Kültürel Miras Derneği iş birliğiyle hayata geçirildi. Çok sayıda kurumun katkı sunduğu organizasyon, somut olmayan kültürel mirasın korunması ve yaşatılmasına yönelik ortak bir vizyonu ortaya koydu.

Programa; UNESCO Türkiye Millî Komisyonu Başkanı Prof. Dr. M. Öcal Oğuz, Samsun Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Necmi Çamaş, OKA Genel Sekreteri Mehlika Dicle, Rekabetçi Ekonomi ve Dönüşüm Birim Başkanı Fatih Ege, kamu yöneticileri, akademisyenler ve alanında uzman isimler katıldı.

OKA’dan Kültürel Miras Vurgusu

Programın açılışında konuşan OKA Genel Sekreteri Mehlika Dicle, konuşmasında kültürel mirasın yalnızca fiziki yapılardan ibaret olmadığını vurgulayarak, gelenekler, zanaatlar, gastronomi ve yerel bilgi birikiminin de şehirlerin kimliğini oluşturan temel unsurlar olduğuna dikkat çekti.

Dicle, Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı’nın kuruluşundan bu yana kültürel mirasın korunması ve turizm odaklı değerlendirilmesi için çok boyutlu çalışmalar yürüttüğünü belirterek, 2009–2025 yılları arasında hayata geçirilen 106 projenin önemli bir bölümünün restorasyon ve eko-turizm odaklı olduğunu ifade etti. Amasya Taşhan Restorasyonu, Tokat Sulu Sokak çalışmaları, Hattuşa’da ortaya konan çalışmalar ve bölgede tescilli yapıların yaklaşık yüzde 6’sına sağlanan restorasyon destekleri, bu yaklaşımın somut çıktıları arasında yer aldı.

OKA’nın somut olmayan kültürel mirası da stratejik öncelikleri arasına aldığını belirten Dicle, 2022 yılında Amasya’da ev sahipliği yapılan 5. UNESCO SOKÜM Kış Okulu’nun, bölgesel sahiplenme açısından önemli bir dönüm noktası olduğunu hatırlattı.

Yerel yönetimler ve müzecilik temasının, kültürel mirasın sürdürülebilirliği açısından kritik olduğuna işaret eden Dicle; geleneksel zanaatlardan gastronomi çalışmalarına kadar yaklaşık 30 teknik destek ve SOGEP projesinin hayata geçirildiğini aktardı. Tokat’ın UNESCO Yaratıcı Şehirler Ağı Gastronomi listesine dahil edilmesi ve “GastroTokat” markasının oluşturulması, bu iş birliklerinin önemli örnekleri arasında gösterildi.

Amasya Hüsn-ü Hat Müzesi, İskilip Meslekler Müzesi ve Samsun Olgunlaşma Enstitüsü ile yürütülen çalışmaların, geleneksel mirasın modern müzecilik anlayışıyla buluşturulmasına katkı sunduğu ifade edildi.

Konuşmasında 2026 yılına ilişkin hedeflere de değinen Dicle, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda kalkınma ajanslarının odak alanının “Anadoludakiler – Yerel Ürünlerin Ticarileştirilmesi” olarak belirlendiğini belirtti.

Bu kapsamda OKA tarafından; 50 milyon TL bütçeli “Anadoludakilerle Yaşayan Değerler: Turizm ve Yöresel Ürün Mali Destek Programı”, 20 milyon TL bütçeli “Anadoludakiler: Turizm ve Yöresel Değerler Teknik Destek Programı”nın hayata geçirildiğini açıkladı.

Dicle, TR83 Bölgesi’nin, Türkiye Ulusal Envanteri’nde kayıtlı 120 somut olmayan kültürel miras unsuru ile düzey II bölgeler arasında ilk sırada yer aldığına dikkat çekerek, unutulmaya yüz tutmuş zanaatlara yönelik belgesel içerikler ve tasarım odaklı çalışmaların da önümüzdeki dönemde yürütüleceğini ayrıca Hattuşa’nın UNESCO Dünya Miras Listesi’ne girişinin 40. Yılı vesilesi ile Hitit mutfağından çivi yazısı atölyelerine, akademik sempozyumlardan Hitit keteni defilesine kadar geniş çaplı bir kutlama programı yürütüleceğini ifade etti.

Kış Okulu Akademik ve Kültürel Etkinliklerle Zenginleşti

UNESCO Dünya Kültür Mirası Geçici Listesi’nde yer alan Kızılırmak Deltası Yönetim Merkezi’nde gerçekleştirilen kış okulunda; seminerler, paneller ve uygulamalı atölye çalışmaları düzenlendi. Akademisyenler ve uzmanlar tarafından somut olmayan kültürel mirasın korunması, yaşatılması ve yerel yönetimlerin bu süreçteki rolü çok yönlü olarak ele alındı.

Program kapsamında ebru sanatı, ıhlamur baskı gibi geleneksel sanat uygulamaları, yöresel lezzet sunumları ve kültürel gösteriler de katılımcılarla buluşturuldu.

IX. Somut Olmayan Kültürel Miras Kış Okulu, yerel yönetimlerin katkısıyla kültürel mirasın geleceğe aktarılmasına yönelik bilgi paylaşımı ve iş birliği açısından önemli bir platform sundu.